Barış Arman’ın yazıp yönettiği “Olağan-içi Bir Gezi” performansı 14 Kasım -1 Aralık tarihleri arasında gerçekleşecek. Çağdaş sanatla tiyatro arasında bir çizgide gelişen ve müzelerde kullanılan sesli rehberlerle paralel bir işleyişte ilerleyen oyunun seslendirmesini oyuncu Funda Eryiğit üstleniyor.

Her dinleyicinin evinde gerçekleştireceği işitsel bir performansa dayanan “Olağan-içi Bir Gezi”; izlenilecek bir oyun değil, oyuncuları yok. Çağdaş sanat ve tiyatro arasında bir çizgide gelişen, müzelerde kullanılan sesli rehberlerle paralel bir işleyişte ilerleyen oyunun seslendirmesini oyuncu Funda Eryiğit üstleniyor. Katılımcılar Eryiğit’in seslendirdiği bir rehber ile 7/24 hayatlarını geçirdikleri kendi evlerinde keşfe çıkıyorlar.

Yaklaşık 40 dakika süren yapımın çevrimiçi gösterimini biletli olarak 14 Kasım -1 Aralık tarihleri arasında, İKSV’nin sitesinden takip edebilirsiniz.

 

KAYNAK:Gazete Duvar

Dijital gösterilerin ve Çanakkale Savaşları’ndan kalma objelerin yer aldığı “Çanakkale Savaşları Mobil Müzesi”, Tunceli’de kapılarını ziyaretçilerine açtı.

Kaynak: AA  Son Dakika

Ağrı’da tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapan Diyadin ilçesindeki Meya Antik Kenti ve çevresinde oluşan peribacaları, ziyaretçilerin ilgisini çekiyor.

 

Ağrı‘nın Diyadin ilçesinde geçmişte barınma, güvenlik ve savunma anlamında birçok medeniyete ev sahipliği yapan ve son dönemlerde kayaçların aşınmasıyla meydana gelen peribacalarıyla büyüleyen Meya Antik Kenti, keşfedilmeyi bekliyor.

İlçe merkezine bağlı Günbuldu köyünün batısındaki bir dağın sarp kayalıklarına oyularak yapılan antik kentin içinde tandırlık, yaşam alanları, ibadethane ve çok sayıda mağara bulunuyor.

Ulaşımın kolay sağlandığı antik kentte, kayalıklara oyularak yapılan çeşitli yapılar ve işaretler, geçmişte bölgenin birçok medeniyete ev sahipliği yaptığını gözler önüne seriyor.

Tarih boyunca sahip olduğu medeniyetlerin izlerini günümüze kadar taşıyan antik kent, ziyarete gelen vatandaşları adeta büyülüyor.

 

KAPADOKYA’YA BENZİYOR

“Medeniyetler beşiği” olarak nitelendirilen antik kent, son yıllarda kayaçların aşınması sonucu meydana gelen peribacalarıyla Kapadokya’daki peribacalarını andırıyor.

Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi (AİÇÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü Öğretim Üyesi ve Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Faruk Kaya, engebeli bir bölgede bulunan antik kenti ziyaret etti.

Prof. Dr. Kaya, antik kentteki mağaralar ve peribacaları alanında incelemelerde bulundu.

Kaya, incelemeler sonrası, antik kentin ülkede saklı olan turizm cennetlerinden birisi olduğunu ve buranın incelenip turizme kazandırılması gerektiğini söyledi.

Bölgenin, termal tesisler, kanyon ve Meya Antik Kent ile önemli bir turizm potansiyeline sahip olduğunu ve buralara yapılacak yatırımlarla ilçenin kaderinin değişebileceğini ifade eden Kaya, şöyle konuştu:

“Buradaki mağaraların bir kısmının doğal oluşum sonucu meydana geldiği, bir kısmının da özellikle burada yaşayan uygarlıklarca barınma amacıyla yapıldığını görüyoruz. Burası aynı zamanda bir kale kentidir. Kale kentleri savunma amaçlı kurulur. Suyun yakınlarda bulunabildiği, tarımın ve hayvancılığın kolaylıkla yapılabildiği bir alan. Burada, güvenlik birinci planda dikkate alınmış ve kalenin bulunduğu dağın zirvesinde ciddi şekilde korunaklı bir kent inşa edilmiştir.”

“BU POTANSİYELİN TURİZME KAZANDIRILMASI LAZIM”

Prof. Dr. Kaya, antik kente ulaşımın rahat olduğunu ve herkesin gelip burayı görmesi gerektiğini anlatarak, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Bazalt, andezit ve özellikle mağaraların bulunduğu alanda da tüf geniş bir yer kaplamaktadır. Kalker ve tüf özellikle çok kolay şekilde oyulup aşınabilen bir malzemedir. Mağaralarda da gördüğümüz kadarıyla buradaki kayaçların içindeki tüfler çok rahat şekilde çeşitli amaçlarla oyularak mağaralar oluşturulmuştur. Burada hem tarih, hem coğrafya hem de jeoloji vardır. Burada mutlaka çalışmaların yapılması lazım. Bu potansiyelin turizme kazandırılması lazım. Arkeolojik araştırma yapıldığı ve turizm bölgesi ilan edildiği zaman, burası ülkemiz açısından ve özellikle sosyo ekonomik ve kültürel yönden, Türkiye’nin en geri kalmış illerinden olan Ağrı ve Diyadin ilçesinin kalkınması açısından gizli potansiyeldir.”

Antik kentin koruma altına alınması gerektiğini vurgulayan Kaya, bunun yapılmaması halinde bir süre sonra doğal ve beşeri etkenler sonucunda büyük ölçüde tahrip olacağı ve mağaralardan eser kalmayacağını anlattı.

BÖLGENİN DOĞAL GÜZELLİĞİ DRONE İLE GÖRÜNTÜLENDİ

Antik kentin batı tarafında peribacaları oluşumları gördüklerini anlatan Kaya, “Peribacaları, genellikle tüflü arazilerde oluşur. Ürgüp, Göreme ve Nevşehir yöresindeki peribacaları, turizm potansiyeli açısından ciddi bir çekim merkezidir. Burada da böyle bir potansiyel vardır. Buradaki mağaraların yanında peribacaları vardır. Peribacalarının içine baktığımız zaman burada doğal oyuk ve mağaraların oluşum gösterdiğini görebiliyoruz” diye konuştu.

Antik kent ve sahip olduğu güzellikler drone ile havadan görüntülendi.

 

Kaynak: NTV

Dünyanın farklı bölgelerinde hem ebeveynler hem de çocuklar Cadılar Bayramı için hazırlanıyorlar, kostümlere ve balkabağından yapılmış fenerlere son rötuşları yapmaya uğraşıyorlar. “şeker mi Şaka mı?” diye soranlara vermek için stoklanan şekerlerden bahsetmeye gerek bile yok. Fakat bazılarının nedeni bilinmeksizin yılın en ürkütücü günü saydıkları 31 Ekim’de birilerinin ödünü koparmadan önce, Cadılar Bayramı’nın tuhaf geleneklerinin ve kökenlerinin tümüne bir göz atalım.

Samhain

Azizler Günü’nün Arifesi olarak da bilinen Cadılar Bayramı’nın kökeni yaklaşık 2.000 yıl öncesine, 1 Kasım’da düzenlenen Hristiyan öncesi Kelt festivali olan Samhain’e dayanıyor; Samhain, Avrupa-Hint Etimolojik Sözlüklerine göre Galcede “yaz sonu” anlamına geliyor ve “sah-win” olarak telaffuz ediliyor.

Antik kayıtlar nadir ve bölük pörçük olduğu için Samhain’in gerçek niteliği tam olarak anlaşılabilmiş değil; fakat bilinen şu ki bu festival yılda bir kez, hasat zamanının sonunda gerçekleşen toplumsal bir buluşma niteliğindeydi ve kış ayları için kaynakların bir araya getirilmesi ile hayvanların otlaklardan geri getirilmesine işaret ediyordu. Ayrıca, folklorist (halk bilimci) John Santino’ya göre, Samhain’in ölülerle konuşma zamanı olduğu düşünülüyor.

Santino, “Samhain’in, ölülerin ruhlarının diğer dünyaya geçtiği gün olduğuna dair bir inanış vardı.” diyor ve ekliyor: “Yıl içindeki bu tür geçiş anlarının her daim özel ve doğaüstü olduğu düşünülmüştür.”

“Cadılar Bayramı, ölüm kavramıyla oynamanın güvenli bir yolu.” diyor Santino. “İnsanlar yaşayan ölüler gibi giyiniyorlar ve mezar taşları ön bahçeleri süslüyor; bunlar, yılın diğer zamanlarında tolere edilebilecek aktiviteler değil.”

“Halloween: From Pagan Ritual to Party Night” adlı kitabın yazarı, Toronto’daki York Üniversitesi’nden tarih profesörü Nicholas Rogers’a göre, Samhain’in özellikle atalara ve ölülere tapınmaya adandığına dair tam bir kanıt yok.

(İskoçya’da 300 Yıllık ‘Cadı’nın Yüzü Canlandırıldı)

“Antik efsanelere göre Samhain, kabile halklarının fatihlerine vergi ödediği ve antik höyüklerin, yeraltı dünyası tanrılarının görkemli saraylarını yeryüzüne çıkarmasının beklendiği zamandı.” diye yazıyor Rogers. “Samhain, kötülükler ya da ölüm ile ilgili olmaktan ziyade mevsimlerin, değişime ve yaz kışa döndüğünde doğanın uykuya (ve yeniden doğuşa) dalmasına kendini hazırlaması ile ilgiliydi.”

Cadılar Bayramı ile Samhain arasındaki doğrudan bağlantı henüz kanıtlanmamış olsa da çoğu bilim insanı bu bağlantının varlığına inanıyor; (1 Kasım’da kutlanan) Azizler Günü ile Samhain takvimde birbirinin o kadar yakınında yer alıyor ki ikisinin birbirini etkilediği ve daha sonraları Cadılar Bayramı olarak adlandırılan tek bir kutlama haline geldiği kabul ediliyor.

 

Kostümler ve “Şeker mi şaka mı?”

“Kostüm giyme ve kapı kapı dolaşıp ‘Şeker mi şaka mı?’ diye sorma geleneği; insanların farklı kılıklara bürünüp kapıdan kapıya dolaşarak yiyecek istedikleri, ‘kılık değiştirme’ ve ‘maske takma’ uygulamasına kadar geri götürülebilir.” diyor Santino. “En eski kostümler genellikle samandan dokunmuştu ve insanlar kostümleri bazen oyunlar veya skeçler sahnelemek için giyiyorlardı.”

Uygulama, aynı zamanda, İrlanda’nın ve Britanya “souling” adlı Orta Çağ geleneğine dayanıyor olabilir; bu geleneğe göre fakir insanlar, Azizler Yortusu’nda (1 Kasım) kapıları çalıyorlar ve ölüler için edecekleri dualara karşılık insanlardan yiyecek istiyorlardı.

Santino’nun söylediklerine göre, “Şeker mi şaka mı?” sorusu, II. Dünya Savaşı’na dek ABD’de hiç sorulmamıştı fakat II. Dünya Savaşı’ndan önce Amerikalı çocukların Şükran Günü’nde dışarı çıkıp insanlardan yiyecek istedikleri biliniyor ki bu uygulama “Şükran Günü dilenciliği” olarak adlandırılıyor.

“Toplu halde yapılan talep ritüelleri oldukça yaygın ve genellikle kış aylarındaki bayramlarla ilişkilendiriliyor.” diyor Santino. “Bir geleneğin diğerlerini tetiklemesi kaçınılmaz olmasa da gelenekler, birbirine benzer ve paraleldi.”

 

Şakalar ve Oyunlar

Bugünlerde “Şaka mı şeker mi?” cümlesinin “şaka” kısmı, çoğunlukla içi boş bir tehditten ibaret; ama eşek şakaları uzunca bir süre bu bayramın bir parçasıydı.

1800’lerin sonunda, Cadılar Bayramı’nda şaka yapma geleneği oldukça iyi yerleşmişti. Evlerin dışındaki tuvaletleri altüst etmek, çiftçilerin çitlerini açmak ve evlere yumurta fırlatmak ABD ve Kanada’da yapılan şakalar içinde yer alıyordu. Fakat 1920’ler ve 1930’larda kutlamalar, daha çok, başa çıkılmaz birer açık hava partisini andırıyordu ve vandalist eylemler daha ciddi bir hal almıştı.

“Bazı insanların inandığı düşünceye göre, eşek şakaları tehlikeli olmaya ve çığırından çıkmaya başladığı görüldüğünden, ebeveynler ve kasaba yöneticileri, giyinip kapı kapı dolaşarak ‘şaka ya da şeker’ demeyi, şaka yapmanın daha güvenli bir alternatifi olarak teşvik etmeye başladılar.” diyor Santino.

Yine de Cadılar Bayramı, şaka yapmanın ya da şeker istemenin zamanı olduğu kadar şenlikler ve oyunların da bayramıydı. Elma, Cadılar Bayramı ile ilişkilendirilir: Bir ikram olarak verilebileceği gibi, Kolonileşme Dönemi’nden beri Amerika’da falcılık amacıyla oynanan sudan elma toplama oyununda da kullanılabilir. Roseanne Montillo’nun “Halloween and Commemorations of the Dead” adlı kitabında yer alan efsane odur ki, ellerini kullanmadan su dolu bir kovadan elma yakalayabilmeyi başaran ilk kişi, gelecekte evlenecek olan ilk kişidir.

Elmalar ayrıca başka bir tür evlilik kehanetinin bir parçasıydı. Efsaneye göre genç kadınlar, bir elmanın kabuğunu tek bir şerit halinde soyup omuzlarının üzerinden fırlatırlardı. Elma kabuğu yere düştüğünde bir harf şeklini alırdı ki güya bu harf o kadının gelecekti eşinin isminin ilk harfini gösterirdi.

 

İrlanda/Hristiyan Etkisi

Bir diğer Cadılar Bayramı ritüeli ise gece yarısı mum ışığında aynaya bakmayı içeriyordu, böylece aynaya bakan kadın, aynada gelecekti eşinin yüzünün belirdiğini görüyordu. (Bunun korkutucu bir versiyonu, daha sonraları, okul çağındaki birçok çocuğa tanıdık gelecek olan “Bloody Mary” ritüeli halini aldı.) Bazı insanlar ciddiye alsa da, çocukluk oyunlarının çoğu gibi bu da muhtemelen eğlenme amaçlı yapılıyordu.

Bazı Evanjelik Hristiyanlar, Cadılar Bayramı’nın pagan ritüeline uzanan kökleri nedeniyle şeytani olduğuna dair kaygılarını dile getirdiler. Fakat antik Keltler, Hristiyanlıktaki şeytanı andıran hiçbir şeye tapmamışlardı ve lügatlarında böyle bir kavram yoktu. Hatta Katolik Kilisesi şeytani dümenler arayışında cadılara işkence etmeye başladığında, Samhain festivali çoktan ortadan kaybolmuştu. Ve tabii ki siyah kedilerin şeytani sayılmak için büyücülükle ilişkili olmasına gerek bile yoktu; basitçe yollarından gitmeleri, yılın herhangi bir zamanında kötü şans olarak kabul ediliyordu.

Santino, “American Folklore: An Encyclopedia” adlı kitabında modern Cadılar Bayramı için şöyle yazıyor: “Cadılar Bayramı gelenekleri ve inanışları  Kuzey Amerika’ya önce ilk İrlandalı göçmenlerle, daha sonra da 19. yüzyılın ilk yarısında kıtlıktan kaçan İrlandalı göçmen dalgasıyla bilrlikte gelmişti. Kuzey Amerika’da Kolonileşme Dönemi’nden beri bilinen Cadılar Bayramı, 20. yüzyıl ortalarında daha çok çocuklara hitap eden bir bayrama dönüştü.”

O zamandan itibaren yetişkinler, topluluklar ve kurumlar (okullar, kampüsler, ticari amaçla kullanılan perili köşkler vs.) bu etkinliği benimsedikçe, bayramın popülaritesi hızla arttı.

Asırlar boyunca, (periler ve cadılar gibi) çeşitli doğaüstü varlıklar, Cadılar Bayramı ile ilişkilendirildi ve yüz yıldan da uzun bir süre önce İrlanda’da Cadılar Bayramı’nın, ölülerin ruhlarının akıllarından çıkaramadıkları eski mülklerine dönecekleri zaman olduğu söylenmeye başladı. Hayalet veya cadı gibi giyinmek moda oldu; bununla birlikte bayram ticarileştirildikçe (ve seri üretim kostümlerin ortaya çıkmasıyla) ve yaygınlaştıkça çocuklar ve yetişkinlerin kıyafet seçimi yelpazesi canavarlardan süper kahramanlara, prenseslerden politikacılara kadar genişledi.

 

Kaynak: Live Science       Arkeofili

21. sezonunda internet üzerinden seyirciyle buluşmaya hazırlanan İş Sanat, dayanışmaya ihtiyacımız olan pandemi döneminde sahnesini kültür-sanat alanında üretim yapanlara da açacak.

 

Nitelikli sanat etkinliklerinin evi İş Sanat, sahnesinde kayda alınacak yeni etkinlikler ve konserlerden oluşan programını dijital platformlardan paylaşacağı 21. sezonuna 5 Kasım’da başlıyor. Klasik müzik konserlerinden yerli projelere, şiir hikâye dinletilerinden, masal tiyatrosuna, tiyatro okumalarından sanal sergilere uzanan pek çok etkinliğin yer aldığı sezon İş Sanat’ın sosyal medya hesapları üzerinden ücretsiz izlenebilecek.

 

‘SANATLA MORAL BULDUK’

Yeni sezonla ilgili değerlendirmelerde bulunan İş Sanat Genel Müdürü Zuhal Üreten, “Pandemi nedeniyle kapalı olduğumuz dönemde 75 günde, hazırladığımız 400’ü aşkın içeriği dijital platformlar üzerinden sunduk. Gördüğümüz ilgi pandeminin sıkıntıları içerisinde en büyük sevincimiz oldu. Ülkemizin dört bir köşesinden sanatseverlerle buluştuk, hep birlikte sanatla moral bulduk. Yeni sezonumuzda dönemin beraberinde getirdiği zorluklarla mücadelede dayanışmanın önemini dikkate alarak ülkemizin sanatçılarından oluşan bir program yapmayı tercih ettik” dedi.

Yeni sezonda dijital platformlardan izleyiciyle buluşacaklarını belirten İş Sanat’ın sanat yönetmeni Defne Turaç, “Bizim için sezonun dijital olarak yayımlanması, izleyicilerimizin alkışlarını özlemenin dışında bir fark yaratmıyor. Yayın günlerini aylık olarak duyuracağız. Konser/etkinlik kayıtları İş Sanat’ın sosyal medya hesaplarından yayın günü 20.30’dan itibaren izlenebilir olacak. Çocuklar için hazırladığımız içeriklerin yayın saatleri ise 15.00” değerlendirmesinde bulundu.

AÇILIŞ İSTANBUL ENSEMBLE İLE

Yeni sezona 5 Kasım’da şef Serdar Yalçın yönetiminde, çoğunluğu bağımsız çalışan müzisyenlerden oluşan İstanbul Ensemble konseriyle başlayacak İş Sanat, Hakan Şensoy yönetimindeki Milli Reasürans Oda Orkestrası konserini ise Milli Reasürans işbirliğinde 12 Kasım Perşembe günü gerçekleştirecek. Topluluk, İş Sanat’ın 21. sezonuna toplam beş konserle konuk olacak.

Parlayan Yıldızlar serisinden tanıdığımız genç çellist Poyraz Baltacıgil, 16 Kasım Pazartesi akşamı piyanist Barış Büyükyıldırım’ın eşliğinde bir resital verecek. Sezon boyunca Demirhan Gökbudak, Iraz Yıldız, Ferhat Can Büyük gibi genç sanatçılar bu seride yer alacak.

 

YENİ YIL KONSERİ KARAHAN’DAN

İş Sanat’ın gelenekselleşen yeni yıl konserlerinin bu yılki konuğu ünlü tenor Murat Karahan ile orkestra şefi Erol Erdinç yönetimindeki Limak Filarmoni Orkestrası olacak.

Caz sahnesinin başarılı isimleri de bu sezon dinleyicilerle buluşacak. Ozan Musluoğlu’nun son projesi ‘Genedos’, sezonun ilk caz konseri olarak 24 Kasım’da programda bulunuyor.

Türk halk müziğinin yeni nesil sanatçılarından Coşkun Karademir ve pop müziğin sevilen ismi Buray, İş Sanat’a özel hazırladıkları bir konser 20 Kasım’da seyirciyle buluşacak. Melihat Gülses, Derya ve Dilek Türkan, Zeynep Halvaşi gibi halk ve sanat müziğinin başarılı isimleri, hazırlayacakları özel projelerle İş Sanat sosyal medya hesaplarından sezon boyunca izlenebilecek.

 

SAİT FAİK DİNLETİSİ

Atilla Birkiye’nin hazırladığı, Mehmet Birkiye’nin sahneye uyarladığı Türk edebiyatının usta kalemlerinin eserlerinin yer aldığı dinleti serisi 9 Kasım’da Sait Faik Abasıyanık’la başlayacak. Şiir ve hikâye dinletileri Nâzım Hikmet, Gülten Akın, Attila İlhan gibi isimlerle devam edecek.

W. Shakespeare’in ‘Romeo ve Juliet’yle başlayacak Okuma Tiyatrosu programında ‘Othello’ ‘12. Gece’, ve Çehov’un ‘Üç Kızkardeş’i de yer alıyor.

 

ÇOCUKLARA DÜNYA MASALLARI

İş Sanat Masal Tiyatrosu, Lerzan Pamir’in yönetmenliğinde oyuncular Anıl Altınöz, Aslı Tandoğan, ve Mert Aydın’ın canlandıracağı ‘Prenses ve Bezelye Tanesi’, ‘Kırmızı Başlıklı Kız’, ‘Hansel ve Gretel’, ‘Çizmeli Kedi’ ve ‘Karlar Kraliçesi’ gibi klasik dünya masalları, 21. sezon boyunca çocuklarla birlikte olacak.

Kaynak: Hürriyet

Nilüfer Belediyesi Nilüfer Kent Tiyatrosu’nun Mitos Boyut Tiyatro Yayınları işbirliğiyle düzenlediği Sahne Eseri Yazma Yarışması’nda finale kalan 13 oyun belli oldu. Özel ödül ise bu sene iki ayrı oyuna veriliyor.